Vulkanen in explosief Italië!

De uitbarsting van een vulkaan haalt nog regelmatig de headlines van het nieuws. Vrij recent nog vanwege de situatie op IJsland en in de afgelopen jaren vanwege het ‘spugen’ door grote kraters in Zuid-Amerika of Indonesië. Italië heeft wat dat betreft de meest indrukwekkende reputatie in Europa, met de Etna en Vesuvius als ultiem hoogte- én dieptepunt. De dertig vulkanen in dit land vormen dan ook een ietwat bizarre bron voor (ramp)toerisme.

De uitbarsting van de Vesuvius (79 na Chr.) en de daarmee gepaard gaande vernietiging van Pompeï en Herculaneum is, hoe je het ook wendt of keert, het meest aansprekende voorbeeld van ramptoerisme. Jaarlijks bezoeken miljoenen toeristen deze plaats delict; een rampplek bij uitstek. Wist u dat de Vesuvius de enige vulkaan op het Europese vasteland is die in de afgelopen honderd jaar is uitgebarsten?

Dit huis overleefde de uitbarsting van de Etna in  2002 niet

Dit huis overleefde de uitbarsting van de Etna in 2002 niet

Ook de Etna op Sicilië heeft in de afgelopen eeuwen slachtoffers gemaakt, maar niet in de mate van zijn Campanese kleinere broer. Het feit dat de Etna nog altijd borrelt, rookt en zo nu en dan spuugt, maakt hem tot de toeristentrekker van het eiland. Het aanzicht vanaf de voet is al indrukwekkend, maar een tocht richting krater doet een nog sterker beroep op de verbeelding. Of relativering, net wat u wilt. Die grote kratermond op ruim 3300 meter hoogte biedt immers een kijkje in het binnenste van onze aarde en dat maakt de mens zeer nietig. Dat kijkje over de rand moet u overigens niet te letterlijk nemen, want de krater is verboden terrein. De speciaal opgeleide gidsen brengen u tot het maanlandschap van de Osservatore op zo’n 3000 meter hoogte. Hier heeft u niet alleen een indrukwekkend uitzicht, maar zullen ook andere zintuigen geprikkeld worden, want het is er soms 25 graden kouder dan aan de voet van de berg en ook de zwavellucht is een bijzondere ervaring.

07_italy_cities

De Eolische vulkanen

Vruchtbare vulkaangrond zorgt op de Vesuvius voor de bijzondere tomaatjes

Vruchtbare vulkaangrond zorgt op de Vesuvius voor deze bijzondere tomaatjes

Met de bergen Etna en Vesuvius hebben we de hoofdrolspelers van het ‘explosieve’ Italië geïntroduceerd, maar er zijn meer vulkanen die ooit of nog altijd aandacht verdien(d)en. En ook de waarde van hun rol is op verschillende manieren te duiden. Voor de een zijn het monsters en een duivels gevaar, terwijl de ander spirituele krachten toedicht aan de spuwende aarde. Hoe vernietigend lava kan zijn, ligt in Pompeï begraven, maar tegelijkertijd zouden vulkanische baden over een heilzame werking beschikken. Om de waarde en waarheid in perspectief te zien of aan den lijve te ondervinden, is een bezoek aan de Eolische eilanden bij Sicilië een zekere must.

Vulcano

Le sette Sorelle (de zeven gezusters) worden bewoond en al deze bewoners zijn zich bewust van het onderzeese, dreigende lot. De 700 bewoners van Vulcano in het bijzonder. Het verhaal gaat dat de Romeinen het eiland deze naam hebben gegeven, omdat de vuurgod Vulcanus hier woonde, wapensmid van de goden. Het eiland bestaat dan ook grotendeels uit meerdere vulkanische centra, maar bang voor de God van het Vuur zijn de bewoners allerminst. De laatste serieuze uitbarsting is namelijk al ruim een eeuw geleden. Geen stromen lava dus, maar Vulcanus zorgt wel voor een flinke toeristenstroom. Zij laten zich met plezier onderdompelen in de zwavel- en modderbaden.

Vulkaangrond geeft een bijzonder wijn. Zoals bijvorbeeld de Malvasia delle Lipari die eigenlijk van Salina komt

Vulkaangrond geeft een bijzonder wijn. Zoals bijvorbeeld de Malvasia delle Lipari die eigenlijk van Salina komt

Lipari

Het grootste Eolische eiland is Lipari, waar zo’n 10.000 mensen wonen. Hier wordt dan ook niet alleen het vulkanisme geëxploiteerd, maar ook de geschiedenis. Zo vind je er een prachtige kathedraal en een oudheidkundig museum in het voormalig bisschoppelijk paleis, waar de laatste op de eilanden opgegraven voorwerpen uit de prehistorie en uit de oudheid worden getoond. Shoppen kan ook, want de hoofdstad Lipari heeft een heuse winkelstraat en veel horeca. De Monte Sant’Angelo, voorzien van een enorme lavastroom, is de hoogste berg van het eiland en vanaf de top, op het midden van het eiland, heb je bij helder weer mooi zicht op de eilandengroep en enkele kraters in zee. Ook op dit eiland kan overigens heilzaam gebadderd worden. De zwavel en modder stinken weliswaar, maar het zou goed zijn tegen jicht en reuma.

Het gezellige Lipari

Het gezellige Lipari

Stromboli

Stromboli is, ondanks de geringe omvang, zonder twijfel het meest indrukwekkende eiland in de Tyrreense Zee. Feitelijk bestaat het eiland uitsluitend uit een vulkaan en dat hoor en zie je! Overdag klinkt zo nu en dan een soort rammelende maag en met een beetje gelukt showt de vulkaan ’s avonds het mooiste natuurvuurwerk. Vanaf de zeebodem gemeten is deze zogeheten stratovulkaan 3000 meter hoog, maar slechts 900 meter daarvan steekt boven het water uit. Het is verrassend genoeg één van de meeste actieve vulkanen in de wereld, maar echt grote uitbarstingen zijn zeldzaam.

Zwart strand op Stromboli

Zwart strand op Stromboli

De laatste keer dat er doden vielen bij een uitbarsting was in 1930. Het eiland zou daarbij een meter zijn ‘opgetild’ en weer naar beneden zijn gestort. Het was voor honderden bewoners reden om Stromboli te verlaten en nooit meer terug te keren. Begin 2013 werden bewoners en toeristen nog uit voorzorg geëvacueerd, omdat de vulkaan wel erg onrustig werd, maar groot gevaar bleef uit.

Voor de Strombolesi zelf geldt eigenlijk maar één natuurwet: zolang hij rommelt is er niets aan de hand, gelijk een spinnende kat. Omdat de Stromboli vrijwel dagelijks as en lava uitspuwt, noemen de Italianen haar ‘de vuurtoren van de Middellandse Zee’. Bij die kleine erupties worden stenen omhoog gespuugd en voor het merendeel ook weer keurig opgevangen in de krater. Dat mag je als gast op dit eiland uiteraard niet missen. Gidsen nemen je graag mee op hun klim tot halverwege de vulkaan, vanwaar je een prachtig uitzicht hebt op de ‘lichtshow’, maar ook vanuit een bootje op zee zijn de uitbarstingen prima te zien. Een unieke ervaring.

Het kleine vulkaaneiland is het meest noordelijke eiland uit de groep en kenmerkt zich ook door de zwarte lavastranden. Met name Piscita, aan de noordkant van het eiland, beschikt over een fraai strand met sfeervolle baaitjes. Je laat je hier vervoeren met zo’n klassieke driewieler (Ape) vanwege de smalle straatjes, maar wandelen is ook geen straf. Dat het een uniek vakantie-eiland is, onderschrijven Domenico Dolce en Stafano Gabbana. De beroemde modeontwerpers lieten een vakantievilla bouwen op de vulkaan.

PICT5596

PICT5590

Evacuatie locaties op Stromboli

De slapende vulkanen

Italië mag met de meeste vulkanen van Europa beschouwd worden als een vulkanische archipel. Het is juist daar namelijk waar tektonische platen in de aardkorst aan elkaar grenzen. Wanneer dit soort platen verschuift, kan er via tussenliggende spleten een uitbarsting ontstaan. De meeste vulkanen liggen dan ook verstopt onder de zeespiegel of in een enkel geval in een meer. Zo is het Lago di Bolsena (Lazio) het grootste vulkanische meer van heel Europa.

Lago di Bolsena en Bracciano

Het is ruim 370.000 jaar geleden ontstaan na het ineenstorten van een deel van de vulkaan Monti Volsini. Volgens Romeinse historici zou de Volsini-vulkaan nog actief zijn geweest in 104 v. Chr. Het meer is 114,5 km2 groot, ligt 305 meter boven de zeespiegel en voor het diepste punt moet je 151 meter duiken.
Ook het Lago di Bracciano bij Rome is een vulkanisch meer. Het is verboden om hier te varen, wat het tot een van de schoonste meren van Italië maakt.

Kaart vulkanen-italie30 vulkanen in Italië

Met de Etna, Vesuvius en Stromboli hebben we de bekendste vulkanen van Italië beschreven, maar van alle dertig vulkanen in dit land zijn er meer het vermelden waard. Niet in de minste plaats namens de plaatselijke VVV’s, die er maar wat graag een toeristische attractie van maken.

Alicudi is een vulkaan op het Italiaanse eilandje Alicudi, ten noorden van Sicilië. De laatste uitbarsting was zo´n 5000 jaar voor Christus.

De Monte Amiata in het zuiden van Toscane slaapt weliswaar al zo’n 180.000 jaar, maar is met een hoogte van 1732 meter wel de op één na hoogste vulkaan van het land.

Ferdinandea gaat dertig kilometer ten zuiden van Sicilië schuil onder water, maar was in 2002 nog seismologisch actief.

Monte Epomeo ligt op het kleine Flegreïsche eiland Ischia in de baai van Napels en heeft een hoogte van 787 meter. De laatste eruptie vond plaats in 1302. Het eiland is beroemd om zijn thermale bronnen en modderstromen, ideaal voor reumapatiënten.

Ook de Solfatara is niet meer actief en ligt vlakbij Napels. De vulkaan was mede verantwoordelijk voor het ontstaan van de baai van Napels.

Ustica is een vulkaan op het gelijknamig Italiaans eiland, zo´n zeventig kilometer ten noorden van Sicilië. Ze kwam een paar jaar geleden in het nieuws toen er spontaan een klein vliegtuigje boven de vulkaan ontplofte, terwijl Ustica al vele duizenden jaren slaapt. De oorzaak is nooit achterhaald.

Gezonde vulkanen

Hoewel menigeen de vulkanische modderbaden gebruikt voor een onvergetelijke vakantieherinnering, worden aan het badderen ook heilzame en cosmetische werkingen toegeschreven. De aanwezige mineralen zouden rimpels verminderen en de hoge temperatuur zou goed zijn voor de spieren en bloedcirculatie. Door de zweetreactie zullen afvalstoffen bovendien via de huid worden afgevoerd. Dat is weer goed nieuws voor mensen met psoriasis, eczeem en acne. Zwavel wordt gezien als schoonheidsmineraal en als zodanig al eeuwen lang therapeutisch worden toegepast.

Lekker doormodderen op het eiland Vulcano

Lekker doormodderen op het eiland Vulcano

Het waren zelfs de Romeinen die de vulkanische zwavelbronnen gebruikten om pijn te verlichten en te ontspannen. Inmiddels weet de wetenschap dat zwavel belangrijk is voor de vorming van collageen en ook uw kapper kan er een woordje over meepraten, want een zwavelbad geeft u gezond, glanzend en glad haar. Of de Italianen op de Eolische eilanden dankzij een dagelijks bad daadwerkelijk langer en gezonder leven,  heeft Il Giornale nog niet kunnen achterhalen. Zodra onze declaratie is goedgekeurd door het ziekenfonds, keren wij terug voor een heilzaam onderzoek…

Reageer

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd Required fields are marked *

*